صفحه اصلی / اقتصادی / نابسامانی‌های طرح ساماندهی صنعت خودرو

نابسامانی‌های طرح ساماندهی صنعت خودرو

دانستنی آنلاین:طرح ساماندهی صنعت خودرو درحالی با هدف مدیریت وضعیت صنعت و بازار خودرو به تصویب مجلس رسیده که به اعتقاد برخی کارشناسان طرح مذکور نه‌تنها کمک‌حال وضعیت نابه‌سامان صنعت و بازار خودرو نخواهد بود، بلکه مشکلات این صنعت را تشدید هم خواهم کرد.

به گزارش پایگاه خبری دانستنی آنلاین،۲۸ خرداد ماه ۹۸ بود که طرحی تحت عنوان “ساماندهی صنعت خودرو” با هدف ساماندهی وضعیت آشفته بازار این محصول در صحن علنی مجلس شورای اسلامی به تصویب رسید. این طرح درحالی به تصویب رسید که به اعتقاد بسیاری از کارشناسان ایرادات اساسی زیادی بر آن وارد است. به همین دلیل نه‌تنها کمک‌حال وضعیت نابه‌سامان صنعت و بازار خودرو نخواهد بود، بلکه مشکلات این صنعت را تشدید هم خواهم کرد. موضوعی که رمضانعلی سبحانی‌فر، عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس شورای اسلامی درباره آن گفت: «طرح ساماندهی صنعت خودرو نمی‌تواند در شرایط کنونی تاثیر بسزایی را در بازار خودرو ایفا کند. آن چه که امروز می‌تواند در مدیریت بازار خودرو موثر باشد، افزایش تولید و رساندن خودرو به دست مصرف کننده واقعی است».

واگذاری رانت و بازار غیررقابتی صنعت خودرو به بخش خصوصی

ازجمله مهم‌ترین ایرادات طرح مذکور واگذاری صنعت خودروسازی ایران (ایران خودرو و سایپا) به بخش خصوصی است؛ موضوعی که مورد تاکید ماده ۲ طرح است. بر اساس این ماده دولت موظف است صرفاً اقدامات نظارتی، سیاست‌گذاری و تنظیم‌گری در صنعت خودرو انجام دهد و هیچگونه مالکیتی در این صنعت نداشته باشد. واگذاری صنعت خودروسازی ایران به بخش خصوصی درحالی است که شاهد تجربیات تلخ و شکست خورده در واگذاری‌های مشابه گذشته بوده‌ایم؛ واگذاری‌های ناموفقی همچون هپکو اراک، ماشین‌سازی تبریز، نیشکر هفت‌تپه و غیره ازجمله آن‌ها هستند. بنابراین در شرایط موجود که هیچ ضابطه و سیاست مشخصی در واگذاری‌ها دیده نمی‌شود، این ماده قانونی ممکن است محرک نابه‌سامانی‌های اخیر صنعت خودرو شود.

در همین راستا، محمدرضا نجفی، عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس گفت: «واگذاری سهام دولت در ایران‌خودرو و سایپا آن‌هم بدون توجه به اقتضائات و تهدیدهای چنین اقدامی قطعا ناپخته و غیرسنجینده است و انجام چنین کاری را به نفع سهام‌داران و مشتریان محصولات شرکتهای خودروسازی نمی‌دانم».

مطابق بررسی‌های آماری، بیش از ۶۰۰ هزار نفر در صنایع خودروسازی ایران‌خودرو و سایپا و واحدهای قطعه‌سازی مشغول به کار هستند و همچنین این دو خودروساز حدود ۹۰ درصد خودروهای کشور را تولید می‌کنند. آمار فوق به خوبی نشان دهنده آن است که سوء مدیریت در این بخش بحران‌های اجتماعی و اقتصادی را به دنبال خواهد داشت. گذشته از آن در شرایط فعلی که شاهد بازار غیر رقابتی در صنعت خودروسازی ایران هستیم، واگذاری در این بخش در واقع واگذاری رانت و انحصار است. رانت و انحصاری که به دلیل وضعیت غیر شفاف سیاست‌های توسعه‌ای خودرو، انگیزه به دست آوردن سود فراوان و غیرمتعارف مالکان آن‌ها را افزایش خواهد داد. علاوه براین بهتر بود جهت تحقق واقعی اصل ۴۴ قانون اساسی در طرح مذکور، قاعده‌گذاری‌های در جهت افزایش کیفی و کمی محصولات دیده می‌شد.

حمایت از محصولات خارجی با صفرکردن تعرفه واردات خودروهای هیبریدی

ازجمله دیگر ایرادات وارده به طرح ساماندهی صنعت خودرو، موضوع مورد تاکید ماده ۴ آن است. این ماده در تضاد کامل با سیاست‌های کلی نظام و سیاست‌های دولت درخصوص کنترل خروج ارز است. در این ماده تعرفه واردات خودروهای هیبریدی و برقی صفر در نظر گرفته شده است. با توجه به متوسط قیمت ۳۰ هزار دلاری خودروهای هیبریدی، خروج ارز آن‌ها بیش از ۱۵ برابر ارز مورد استفاده برای تولید هر خودرو داخلی است. لازم است ذکر شود، ساخت و تولید داخلی خودروهای هیبریدی توسط نهادهای دانشگاهی و دانش‌بنیان به اثبات رسیده و به مرحله اجرا درآمده است. در همین راستا، امیرحسن کاکایی، عضو هیئت علمی گروه مهندسی خودرو دانشگاه علم و صنعت، گفت: «با توجه به اینکه  بقای صنعت خودروسازی الویت این صنعت است، باید دغدغه واردات خودروی هیبریدی و محیط زیست را در الویت‌های بعدی قرار دهیم». ابوالفضل خلخالی، عضو هیأت علمی دانشگاه علم و صنعت هم در این باره اظهار داشت: «برداشته شدن تعرفه خودروهای هیبریدی در شرایط حال حاضر غیرمنطقی و اشتباه است».

حذف شورای رقابت از قیمت‌گذاری خودروهای داخلی

در یکی از ماده‌های الحاقی به طرح مذکور، شورای رقابت از فرایند تعیین قیمت کاملاً حذف شده و هیچ نقش کنترلی در بازار خودرو نخواهد داشت. این درحالی است که کارگروه خودرو شورای رقابت بر اساس ماده ۵۴ قانون اجرای سیاست‌های کلی اصل ۴۴ قانون اساسی وظیفه  انجام امور کارشناسی و قیمت‌گذاری خودروهای تولیدی کشور را بر عهده دارد. به اعتقاد بسیاری از کارشناسان حذف شورای رقابت از قیمت‌گذاری خودروهای داخلی فضای مناسبی برای تقویت رانت در بازار خودرو فراهم می‌کند. موضوعی که امرالله امینی، عضو هیأت علمی دانشکده اقتصاد دانشگاه علامه طباطبایی درباره آن گفت: «در زمینه بحث قیمت‌گذاری‌ها، خوب است که مجدداً شورای رقابت وارد شده و بر قیمت تمام شده محصولات آن هم در شرایط انحصاری بازار خودرو، نظارت و دخالت داشته باشد».

در پایان لازم است ذکر شود، صنعت خودرو مانند بسیاری از بخش های اقتصادی دیگر برای پویایی و عملکرد اقتصادی نیازمند دسترسی متعارف و رقابتی به بازارهای تامین و فروش است. موضوعی که در طرح ساماندهی خودرو مغفول واقع شده است. در همین راستا امیدواریم نمایندگان مجلس شورای اسلامی با ارجاع دوباره آن به کمیسیون‌های تخصصی کار بررسی دقیق آن را کلید زنند.

این مطالب را نیز ببینید!

خط اعتباری نیروگاه سیریک هرمزگان باز شد

مدیرعامل شرکت مدیریت تولید برق هرمزگان از آغاز احداث نیروگاه سیریک هرمزگان خبر داد و گفت: پیمانکار روسی این هفته آینده به همین منظور به تهران خواهد آمد و تا کنون نیز ال‌سی این نیروگاه باز شده و کانکس‌های اولیه برای آغاز ساخت این نیروگاه تحویل پیمانکار روسی شده است. به گزارش ایسنا، حسین سلیمی امروز در جمع خبرنگاران با بیان اینکه نیروگاه سیریک هرمزگان قرار است با فاینانس یک میلیارد و ۲۰۰ میلیون یورویی روسیه احداث شود، اظهر کرد: گمانه‌زنی‌های طرف روس و شرکت ایرانی انجام شده و ال‌سی نیروگاه سیریک باز شده است. به گفته وی زمینی که برای نیروگاه سیریک اختصاص یافته، ۱۹۹ هکتار تخمین زده می شود و کانکس‌های اولیه تحویل پیمانکار روس شده است. وی در بخش دیگری از صحبت‌های خود در مورد نیروگاه بندرعباس گفت: ظرفیت اسمی این نیروگاه ۱۳۲۰ مگاوات و قدرت عملی آن ۱۲۰۰ مگاوات است که برای توسعه این نیروگاه اقداماتی از جمله در حوزه محیط زیستی صورت گرفته است که می‌توان به امحاء روغن‌های اسکاول اشاره کرد که مدت‌هاست مورد توجه قرار گرفته است به طوری که ۵.۵ میلیارد تومان بابت امحای ترانس‌ها و روغن‌های اسکاول در بندرعباس در نظر گرفته شده است. مدیرعامل شرکت مدیریت تولید برق هرمزگان راندمان نیروگاه بندرعباس را ۳۳ درصد دانست و افزود: طی چند ماه گذشته با برنامه‌ریزی‌های انجام شده راندمان این نیروگاه به ۳۴ درصد افزایش یافت و در تابستان امسال نیز این نیروگاه موفق شد ۱۵۰ مگاوات نسبت به تابستان سال قبل افزایش تولید داشته باشد. سلیمی با بیان این‌که ظرفیت نیروگاه بندرعباس ۹۰۶ مگاوات است، اظهار کرد: بعد از ۱۲ سال موفق شدیم میزان تولید آن را فقط در یک واحد به ۵۰۰۰ مگاوات برسانیم. وی ادامه داد: اگر به نیروگاه بخار بندرعباس به میزان کافی گاز تخصیص یابد بحث محیط زیست آن در حد بسیار بالایی خواهد بود، اما در حال حاضر ۷۰ درصد مازوت و ۳۰ درصد گاز به این نیروگاه تحویل داده می‌شود. مدیرعامل شرکت مدیریت تولید برق هرمزگان با بیان این‌که سوخت اصلی نیروگاه بندرعباس گاز است اما سوخت بیشتر آن مازوت شده است، تصریح کرد: علی‌رغم این مساله این نیروگاه آلودگی ندارد. افتتاح اولین نیروگاه دولتی کلاس F در بهمن‌ماه همچنین در این مراسم علیرضا نصراللهی، مجری طرح نیروگاه‌های سیکل ترکیبی شرکت برق حرارتی گفت: نیروگاه دولتی کلاس F در بهمن‌ماه افتتاح می‌شود که این نیروگاه اولین نیروگاه دولتی با تکنولوژی کلاس F است که دو توربین آن در نیروگاه هنگام بندرعباس نصب شده است. وی با بیان این‌که ۵۰۰۰ مگاوات نیروگاه کلاس F در کشور احداث خواهد شد که قرارداد آن با گروه مپنا به امضاء رسیده است، تصریح کرد: طبق برنامه ششم توسعه باید راندمان نیروگاه‌های حرارتی به ۴۰ درصد برسد که در حال حاضر راندمان نیروگاه‌ها اندکی پایین‌تر از این است. به گفته نصراللهی قطعا با احداث نیروگاه‌های کلاس F که قرار است در هشت ساختگاه کشور نصب شود راندمان نیروگاه‌ها افزایش یابد. مجری طرح نیروگاه‌های سیکل ترکیبی شرکت برق حرارتی با بیان این‌که توربین‌های کلاس F پیشرفته‌ترین توربین‌های تجاری‌سازی شده در جهان هستند، اظهار کرد: نیروگاه هنگام بندرعباس اولین نیروگاه سیکل ترکیبی کلاس F بخش دولتی است که راندمان آن ۵۸ درصد تخمین زده می‌شود. وی با تاکید بر این مساله که برای احداث ۵۰۰۰ مگاوات نیروگاه کلاس F بندرعباس هشت ساختگاه در نظر گرفته شده که چهار ساختگاه در بندرعباس، اندیشمک، سهند بناب و رامین اهواز در اولویت قرار دارند که اقدامات اجرایی آن در حال انجام است، اظهار کرد: ساختگاه‌های لرستان، اصفهان، تهران و بوئین زهرا چهار ساختگاه دیگر هستند که قرار است در اولویت‌های بعدی نیروگاه کلاس F در آنها نصب شود. مجری طرح نیروگاه‌های سیکل ترکیبی شرکت برق حرارتی ارزش کل قرارداد برای احداث ۵۰۰۰ مگاوات نیروگاه سیکل ترکیبی کلاس F را ۲.۲ میلیارد یورو عنوان و اظهار کرد: ۵۰۰ میلیون یورو به نیروگاه هنگام بندرعباس اختصاص دارد و باید گفت که ظرفیت اسمی نیروگاه کلاس F بندرعباس ۹۰۶ مگاوات باشد و این نیروگاه مراحل پایانی آماده‌سازی خود را طی می‌کند. همچنین در این مراسم رضا مهرانی – مدیرعامل شرکت تولید نیروی برق بندرعباس – از احداث دو نیروگاه توسط بخش خصوصی در هرمزگان خبر داد و افزود: ظرفیت نصب شده نیروگاه‌های حرارتی استان هرمزگان ۳۲۵۰ مگاوات است که پیش‌بینی می‌شود تا پایان امسال به ۳۵۵۷ مگاوات و تا افق ۱۴۰۴ به ۶۹۰۹ مگاوات برسد. وی با تاکید بر این مساله که نیروگاه سیکل ترکیبی کلاس F هنگام و نیروگاه حرارتی سیریک هرمزگان برای تامین برق سواحل مکران از جمله پروژه‌های بخش دولتی و نیروگاه غدیر و پاسارگاد قشم از جمله نیروگاه‌های بخش خصوصی هستند. انتهای پیام

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *